Axar.az
یوخاری
16 اییول 2018


آنا دیلینی اؤیرنک - آد دوزلدن شکیلچیلر

آنا صحیفه آنا دیلی
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

تبریز دیالئکتینده آد دوزلدن شکیلچیلر منشایینه گؤره ایکی یئره بؤلونور. ١. آذربایجان دیلینه مخصوص شکیلچیلر. ٢. عرب و فارس منشالی شکیلچیلر.

١. آذربایجان دیلینه مخصوص شکیلچیلر.

تبریز دیالئکتینده آد دوزلدن شکیلچیلر آراسیندا آذربایجان دیلینه مخصوص شکیلچیلر گئنیش یئرتوتور. تبریز دیالئکتینده ایشلنن سؤز دوزلدیجی شکیلچیلرین مهم اولانلاری آشاغیداکیلاردیر:

ما- مه: تبریز دیالئکتینده محصولدار اولان بو شکیلچی فعللردن مختلف معنالی اسملر عمله گتیریر. مثلا: بولاما (یئمک آدی)، چیرپیشما (بیر- بیرینه باغلانمیش یورغان-دؤشک)، چاتما (موقتی سیغیناجاق)..

ما- مه شکیلچیسینین واسطه سیله بیر سیرا دوزلتمه صفتلرده عمله گلیر. مثلا: یاسلاما (قویون)، سوروتمه (آیاق قابی)، چئزه لمه (یاقیش)، دؤیمه (اویون)...

تبریز دیالئکتینده سونو "پ" ایله بیتن سؤزلرده ما- مه شکیلچیسی "با- به" شکلینده ایشلنیر.مثلا: یاپبا (ته زک)، چاپبا (شاققا)

چی- چێ. ادبی دیلیمیزین بوتون انکشاف دورلرینده محصولدار اولموش "چی- چێ- چو- چۆ" شکیلچیسی تبریز دیالئکتینده "چی- چێ" شکلینده سؤزلره آرتیریلاراق بو و یا دیگر اشیانین آدینی بیلدیرن سنت،پئشه ایفاده ائدن اسملر دوزلدیر. مثلا: تویچی، پنیرچی، شکارچی، خلورچی (تاخیل ییغان آدام)، قفه چی (چایچی)، چرچی (آلوئرچی)، پتخچی(آریچی)

لی- لؽ- لو- لۆ. تبریز دیالئکتینده بو شکیلچیلرله سؤزلردن یئر مناسبی بیلدیرن دوزلتمه اسملر عمله گلیر. مثلا: کتلی، تبریزلی. بعضن سونو صامتله بیتن سؤزلر بو شکیلچیلردن سونرا "لار- لر" شکیلچیسینی قبول ائتدیکده "لی- لؽ- لو- لۆ" شکیلچیسینین صامتی دوشور. مثلا: آذربایجانیلار، اردبیلیلر، زیندانیلار...

آم- ه م. بو شکیلچی "یازام"- (یاز گونو)، توتام (بیر قاریش)، گوزم "پاییز یونو" سؤزلرینده اؤزونو گؤستریر. مثلا: یازدا قیرخیلان یونه یازام دی:روخ. ایپین اوزوننوغون توتامنان اؤشدوخ..گوزمی حللاشدار آلاللا...

"ت" بو شکیلچیله "یووا، قورو، یوقور " سؤزلریندن یووات (اؤلو یویولان یئر)، یوغورت (قاتیق) اسملری عمله گلیر. مثلا: چوباننار اؤززرینه قئیماختان، یوقورتتان غزا سازلاللا...

ارگی- بو شکیلچینین کؤمییله فعللردن دوزلتمه صفتلر عمله گلیر. مثلا: چوباننار همیشه یانناریندا کسرگی پیچاخ ساخلار. بی کئچرگی ناخوشلووخ دئییل...

لاخ- قیشلاخ، یایلاخ، اوتلاخ...

"ه" تبریز دیالئکتینده آز دا اولسا ایشلنیرو جمع، قلم، دؤن، چک سؤزلرینه آرتیریلاراق جمه (کیچیک اوت توپاسی)، چه که (آش سوزن) اسملرینی عمله گتیریر. بیللری جعمه لری ییغماغا یاغیش قویمادی.

تاریخ
2017.12.28 / 11:33
مولف
آینورا مممدووا
شرح لر
دیگر خبرلر

آذربایجان دیلینده نئچه سس وار

مجهول فعل‌لر سورونو

آنا دیلینی اؤیرنک - ائو اشیالاری آدلاری

آنا دیلینی اؤیرنک - یئمک آدلاری

آنا دیلینی اؤیرنک - قوش و گئییم آدلاری

آنا دیلینی اؤیرنک - میوه آدلاری

آنا دیلینی اؤیرنک - حیواندارلیق ترمینلری

آنا دیلینی اؤیرنک - نیکاح قوهوملوقونا عاید ترمینلر

نئجه یازاق: قالماق-قالماخ، بوداق-بوداغ

آنا دیلینی اؤیرنک - قوهوملوق ترمینلری

خبر خطّی
 
Axar.az'da reklam Bağla
Reklam
Bize yazin Bağla