Axar.az
یوخاری
19 اوکتیابر 2017


خوشبخت‌لیک آختاریشی - ائسی

آنا صحیفه ادبیات
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

بشریتین اساس سیماسی اولان اینسان دایم آختاریشدادیر. او، گاه مختلیف اوبرازلارین فونوندا "اوزاق سیاحتلره چیخیر"، گاه دا آختاریشلار آراسیندا "ایتیب-باتیر". طبیعتینده‌کی "آختارماق و تاپماق" خصوصیتی اونو دئمک اولار کی، هر زامان غالیب جنگاوره چئویرمک گوجونه مالیکدیر.

آختاریش اوبیکتلرینه گلینجه ایسه - بو، اؤزلویونده "مختلیف سپکی‌لی مؤوضوعلار مجموعسودور" - دئسم، یانیلمارام؛ علمی آختاریش، سؤز دونیاسینا باش ووراراق حیاتا کئچیریلن ادبی-بدیعی آختاریش، خوشبخت‌لیک آختاریشی و س.

اؤزومو تانییاندان، دونیانی درک ائد‌ندن بری خوشبخت‌لیک آرخاسینجا گاه قاچان، گاه لنگ آددیملارلا آددیملایان بیری کیمی دئیه بیلرم کی، موطلق اولاراق خوشبخت‌لیک دویغوسونا قوووشماق حتی آرزو، ایستک پئرفورمانسیندا دا ممکن دئییل. زامانی گئری قایتارماق و یا خزینه تاپماق کیمی اوتوپیک دوشونجه و آرزولار واسطه‌سیله خوشبخت اولماق دوشونجه‌سی ایسه فیکیر صاحبلری اوچون ساده‌جه اولاراق خیال دونیاسینا نؤوبتی سیاحت شانسی‌دیر.

* * *

مشهور آمئریکا رئژیسسورو روبئرت زمکی‌سین ایللر اؤنجه ائکرانلارا چیخان "گئرییه، گله‌جه‌یه" آدلی فانتاستیک فیلمینده‌کی قهرمانلارین زامانلارآراسی سیاهتینی بو گون ده هیجانسیز ایزله‌یه بیلمیرم. فیلمین اساس قهرمانی مارتین ماکفلایین دوکتور براون طرفیندن ایجاد اولونان زامان ماشینی ایله گاه کئچمیشه، گاه گله‌جیه یوللانماسی فیلمی ایزلین اینساندا بیر نؤع اومید یارادیر؛ نه واختسا بو جور زامان ماشینینین کشف اولوناجاغینی، همین ماشینلا کئچمیش گونلره یوللانیب سهولرینه دوزلیش ائدجیینی و یا اؤتن گونلری خاطره اولاراق خاطیرلاماق دئییل، جانلی صورنده گؤره بیلمک شانسینا صاحب اولاجاغینی خیال ائدیر. یا دا ائله گله‌جه‌یه گئتمک، معین زامان سونرا توتاجاغی مؤوقعیی، قازاناجاقلاری و یا ایتیرجکلرینین شاهدی اولماق یقین کی، ایزلییجیلرین اکثریتین فیکریندن کئچمیشدیر.

* * *

بو یئرده سؤیله‌مه‌لییم کی، پاولو کوئلیونون "کیمیاگر" اثری منیم اوچون بیر چوخ حاللاردا "خوشبختلیک" مؤوضوعسونا آچار رولونو اویناییر. سانتیاگونون "یوخوسو"، همین یوخونون آردینجا اوزاق دیارلارا یوللانماسی و نهایت، تالئیینه یازیلمیش اوغورو الده ائتمه‌سی اوخوجونو "آختاردیغینی تاپاجاغینا" بیر داها امین ائدیر - بو مؤوضوعدا ایستیفاده ائتدیکلری "اولمایاجاق"، "اولا بیلمز" کیمی یانلیش ایفاده‌لره اینانان کسلرین ایسه اومید ائتمکدن باشقا "یولو" قالمیر.

اصلینده، بو جور فاتالیست دوشونجه‌لرین هانسی سونلوقلا یئکونلاشاجاغینی بیلمک اوچون ائله سانتیاگو کیمی "یوخولارین یوزولماسینا مراجعت ائتمک" ان اوغورلو واریانتدیر. بو زامان دا باشقا انگل یارانیر: یوخویوزان تاپمالی. بس هارادان؟ بلکه ائله یوخولاری اؤزون یوزاسان؛ هانسیسا شخصین، اشیانین، یا دا فانتاستیک وارلیقلارین هانسی مقصدله یوخونا گلدیینی محض اؤزون درک ائد‌سن... زیرا، یوخولار بیزه حادثه‌لرین باشلانماسی، کولمیناسییاسی و فینالی حاقیندا ایپ اوجو وئرمک گوجونه مالیکدیر.

بئله‌لیکله، خوشبختلیک آختاریشیندا اولان اینسان گؤندریلن "سیگناللار"ı، "ایشارلر"ی قبول ائتملی، هم اطرافیندا، هم ده یوخوسوندا گؤردویو هر شئیه - هر بیر نسنه‌یه دقت یئتیرملی، هئچ بیر علامتی گؤزدن قاچیرمامالی، ان کیچیک، معناسیز گؤرونن حادثه‌دن بئله دقتینی یاییندیرمادان اینجلمیی باجارمالیدیر. هر نه قدر "باجارمالیدیر" ایفاده‌سی اؤزلویونده حکم کیمی سسلنسه ده، بونو حیات دئویزینه چئویرمک ائله اینسانین اؤز الینده‌دیر.

بس تالع، قیسمت، بخت؟ آخی حیاتی ایداره ائتمه‌یه یؤنلمیش بوتون بو آنلاییشلار دولایی یوللا دا اولسا، اؤزلرینی یاشامین بیر حیصه‌سینه عایید ائتمیی باجارمیشلار. ائله بو یئرده داها بیر سوال چیخیر اورتایا - فاتالیست دوشونجه طرزی ایله کامییلییه و اصلینده دولایی یوللا دا اولسا، خوشبختلییه دوغرو آددیملاماق اولارمی؟ طبیعی کی، یوخ. بو اصول اولسا-اولسا، معنوی جهتدن آرخایینلیغا آپارا بیلر. لاکین خوشبخت‌لیک تنلیینین حلی کیمی هم فیزیکی، هم معنوی ساکیتلییه قوووشماغا چالیشان اینسان اوچون بو وضعیته چاتماق ائله خوشبخت‌لیگی الده ائتمک‌دیر. بو، هر نه قدر استثنا حال اولسا بئله، خوشبختلیین حیاتا کئچمه‌سی یولوندا "ایستیفاده ائده بیلدییمیز" ممکن واریانتلاردان‌دیر.

* * *

و بیر گون اینسان باشا دوشور کی، ان جزعی حادثه‌لره، اهمیت‌سیز حساب ائتدیی حسلره گؤره ده خوشبخت اولماق ممکن‌دور. ائله همین آندان دا خوشبخت‌لیگی آز قالا ان خیردا دئتاللاردا آختاردیغی کیمی، اونو ان عادی حادثه زامانی ایتیره بیلجیینی یاخشی باشا دوشور. "منیم اولانلاری، منه باغلی اولانلاری قوروماق" اینستینکتی سایه‌سین‌ده اؤزونون، سئودیکلرینین حیاتینی محافظه ائتمه‌یه چالیشیر، اؤولادینین قایغی‌سینا قالیر...

باش وئره‌ن هئچ نیه "اهمیت‌سیزدیر" - دئییب کئچمیک. "خوش-بخت‌لیک" و "بدبخت‌لیک" آراسین‌دا بیر هئجالیق فرق اولدوغو کیمی، خوشبخت اولماقلا بدبخت اولماق آراسیندا دا بیر آددیملیق مسافه وار... بختیمیزی سینایاق، مسافه‌لری قورویاق، خوشبخت اولاق…

خاطره نورگول

ادبیات قزئتی. آذ

تاریخ
2017.06.01 / 13:47
مولف
Axar.az
شرح لر
دیگر خبرلر

آراز ساحلیندن یولوم دوشنده... - شعیر

قارانلیق ائوین ایشیق پولو... – تبریزلی یازاردان حکایه

آغلاما، سئوگییه اودوزان قادین - شعر

مردی نامرده آلداتدی ناغیللار - شعر / نصرت کسمنلی

لیلا علیئوا: ان گوجلولر بئله قورخور…

نصرت کسملی: بیزیم ائوده بیری واردی، بیری یوخ - ویدئو

اوخوتمورام، ال چکین! – میرزا علکبر صابیر / ویدئو

تبریزلی شاعر: "نه دیلیم وار، نه بیر دیل آنلایانیم"

تورک بیرلیگی و بوکولمزلیینین رمزی – یمن تورکوسو

آیریلیق سئوگییه یوخ، اؤلومه داخیلدی، قیزیم...- شعر

خبر خطّی
 
Axar.az'da reklam Bağla
Reklam
Bize yazin Bağla